Tematem książki „Miłość i odpowiedzialność” są
zagadnienia etyki seksualnej. Jest ona zaadresowana do wszystkich, których te
zagadnienia interesują bądź w sposób teoretyczny bądź praktyczny, jak po latach,
już jako Jan Paweł II, opisuje w swojej autobiografii Papież. Książka powstała
dzięki wsparciu osób bezpośrednio związanych z Karolem Wojtyłą, jak również
dzięki osobom, które nieświadomie dostarczały bodźców do napisania niniejszej
pracy. Karol Wojtyła pisze „dzisiejszy świat wiele mówi o miłości. W książkach,
brukowych czasopismach czy filmach często traktuje się miłość jak swoistą
chorobę, która pewnego dnia spada na człowieka. Przychodzi jednak czas
wyzdrowienia i wtedy mówi się, że, "już się nie kocha" czy "kocha się inną,
innego". Tymczasem miłość to stałe pragnienie dobra dla drugiego człowieka.
Przede wszystkim dla drugiego człowieka, a dopiero potem dla siebie. Kochając,
wstępując w związek małżeński, nie powinienem pytać, co mi miłość da, ale
powinienem być gotowy dać wszystko ukochanej osobie”.
Rok 1969
Książka „Osoba i czyn” powstała w wyniku
zainteresowania Karola Wojtyły człowiekiem jako osobą. Odpowiedź na pytanie - Co
jest godnością człowieka, czym są prawa człowieka?, znajduje się w tej książce.
Jest ona bogata doświadczeniem oraz wczesną otwartością autora na problematykę
osoby ludzkiej w różnych sferach życia. Karol Wojtyła nie wiedział wówczas, że
myśli i idee zawarte w książce, stanowić będą fundamenty dla Solidarności i
zmienią oblicze Polski i Europy.
Rok 1973
„U podstaw odnowy” to książka, którą kardynał Wojtyła
napisał zaraz po Soborze Watykańskim II. Chciał w niej przybliżyć nauczanie
soborowe oraz spłacić dług wdzięczności Bogu za możliwość uczestniczenia w tym
wielkim wydarzeniu Kościoła. Zasadniczym problemem zawartym w tej książce jest
pytanie: Co to znaczy realizować Sobór? Realizować Sobór - to znaczy dążyć do
wzbogacenia własnej wiary poprzez kształtowanie dojrzałej świadomości, a
następnie wypracowanie właściwych postaw chrześcijanina, w zależności od
powołania, jakie wypełnia on w kościele i świecie.
Rok 1976
Ostatni, decydujący etap drogi kard. Karola Wojtyły na
Stolicę Piotrową - rozważania wygłoszone przez krakowskiego metropolitę w
Watykanie w 1976 r. na osobistą prośbę Pawła VI. „Znak, któremu sprzeciwiać
się będą” - w sposób proroczy, wskazuje na wiele zagrożeń, które obecnie
doświadczamy: rosnąca potęga mediów, budowanie świata bez Boga, pokusa stawiania
się ponad Prawem i Prawdą. W rozważaniach tych odnajdujemy np. potrzebę nowej
ewangelizacji, rolę laikatu w Kościele, godność kobiety, godność osoby ludzkiej,
obronę słabych i nienarodzonych, jest także zachęta do ekumenizmu oraz
potępienie totalitaryzmu i wszelkiej tyranii. Niezwykły tekst krakowskiego
metropolity wzbogacony został dramatycznymi zdjęciami Adama Bujaka,
przedstawiającymi krzyże - rozrzucone po całym świecie, naznaczone historią -
znak Chrystusa, "któremu sprzeciwiać się będą".
Karol Wojtyła zabiera także głos w sprawie podstawowych
celów etyki - wiedzy praktycznej, której zadaniem i celem jest służenie
człowiekowi w kierowaniu własnym postępowaniem. Pierwsze publikacje
„Elementarza Etycznego” miały miejsce na początku 1958 roku w Tygodniku
Powszechnym. Na stronach „Elementarza Etycznego” znajduje się wiedza o
ludzkim działaniu, jego podmiocie i przedmiocie, o ludzkim dobru, o ludzkich
prawach i obowiązkach. Aby postępować zgodnie z tym, czym człowiek jest i czym
winien być, aby postępować godziwie, czyli czynić dobro godne człowieka, trzeba
poznać prawdę. Trzeba dotrzeć do prawdy o człowieku i jego dobru po to, by mógł
czynić się bardziej człowiekiem, by mógł "bardziej być", by stawał się dobry.
Szczególna to wiedza, umiejętność i działanie, gdzie tworzywem, twórcą i
wytworem jest sam człowiek. Do książek Karola Wojtyły należy zaliczyć także
następujące tytuły: „Świętego Jana od Krzyża nauka o wierze”,
„Zagadnienie podmiotu moralności” oraz „Aby Chrystus się nami posługiwał”.