Historia Kościoła Katolicka Ks. prof. dr hab. Marian BanaszakChrześcijańskiego władania (324 - 451)Po edykcie mediolańskim wystąpiły w Kościele nowe trzy czynniki rozwoju. Pierwszym byli chrześcijańscy władcy cesarstwa rzymskiego, którzy działają i mają wpływ na powstawanie struktur kościelnych i zasad prawnych, choć nie usuwają się od ingerencji w inne jeszcze dziedziny życia kościelnego. Drugi czynnik stanowią sobory, o decydującym znaczeniu dla rozwoju teologii i określenia fundamentalnych prawd wiary oraz dla ukształtowania dyscypliny kościelnej i organizacji terytorialnej Kościoła. Trzecim czynnikiem byli mnisi w eremach i klasztorach, którzy szybko zdobyli uznanie i wielki autorytet, zaczęli też kształtować pobożność ludową i wywierać wpływ na mentalność i orientacje chrześcijan. Wszystkie trzy czynniki starały się współdziałać dla dobra Kościoła, nie uniknęły wszakże konfliktów między sobą. Wolność religijna (od 313) i szczególne uprzywilejowanie Kościoła w cesarstwie (po 324) przez chrześcijańskich władców przyczyniły się do zdynamizowania jego wewnętrznej i zewnętrznej działalności. Pogłębiony nurt religijności przyjął formę życia mniszego. Pobożność monastyczna zajmuje odtąd naczelne miejsce po pobożności męczeńskiej z poprzedniego okresu. Misyjna działalność Kościoła, wsparta przez, chrześcijańskich cesarzy rzymskich, z wyjątkiem Juliana Apostaty, owocuje nawracaniem się pogan, kościelną sakralizacją kultury i życia społecznego w cesarstwie, a poza nim chrystianizacją ludów germańskich. W Kościele, rozbudowanym strukturalnie, czyni się starania o rozwiązanie narastających problemów teologicznych, które nieraz podawane w błędnym ujęciu rodzą herezje, lecz znajdują wyjaśnienie i definicje dogmatyczne na czterech soborach, nazwanych wielkimi. Określają one naukę Kościoła o jednym Bogu w Trójcy Świętej oraz o Chrystusie Bogu - Człowieku. Przedmiotem dociekań teologicznych jest także człowiek z jego odwiecznym problemem, co jest konieczne do zbawienia. Rozwija się teologiczna antropologia. Rozkwit teologii, odbywanie soborów, które uznaje się za źródło nauki teologicznej i prawa kościelnego oraz za znak jedności Kościoła, są pozytywnymi skutkami chrześcijańskiego władania w cesarstwie rzymskim, Obok nich występują jednak skutki negatywne: cezaropapizm, walki chrześcijańskich stronnictw wyznaniowych, niechęć miejscowej ludności chrześcijańskiej w Egipcie i Syrii do władzy państwowej rzymskiej, a przez to do Kościoła Katolickiego, oskarżanego o służbę cesarzom. 1. Chrześcijańscy władcy
Religijność Konstantyna. Cezaropapizm Konstancjusza. Pogaństwo Juliana. Arianizm Walensa. Katolicyzm Teodozjusza Wielkiego. Triumfalizm Teodozjusza II.
2. Liczni misjonarze Metody i rezultaty. Opór pogan. Chrystianizacja Żydów. Misje w cesarstwie. Misje wśród Germanów
3. Teologowie złotego wieku Ojcowie i Doktorzy Kościoła. Środowiska teologiczne. Dyscypliny teologiczne. Dzieje Kościoła, augustianizm i Państwo Boże.
4. Teologowie o Synu Bożym (Logosie) Ariusz - dyskusje aleksandryjskie. Sobór nicejski. Euzebianie. Arianie.
5. Teologowie o Duchu Świętym Duchoburstwo. Teologia neoniceańczyków. Sobór w Konstantynopolu.
6. Mnisi w Kościele - monastycyzm wschodni Początki życia mniszego. Anachoretyzm Antoniego i Pawła. Cenobityzm Pachomiusza. Ławry i klasztory palestyńskie. Mnisi syryjscy - stylicy. Asketikon Bazylego Wielkiego. Kanony i nieudany mistycyzm.
7. Mnisi w Kościele - monastycyzm zachodni Afrykańskie klasztory - reguła Augustyna. Fuzebiusz z Vercelli - Marcin z Tours. Wyspa Lerins i Marsylia. Hiszpania - pryscylianizm.
8. Mnisi i sobory chrystologiczne Antymonastyczne prądy. Orygenesowskie spory. Chrystologia i nestorianizm. Sobór efeski. Pojednanie z Antiochią. Jedność Chrystusa i monofizytyzm. List dogmatyczny i synod zbójecki. Chalcedon - sobór i rozłam.
9. Człowiek i łaska Boża Pelagianizm. Papież Zozym i Julian z Eklanum. Augustyn i semipelagianizm.
10. Duchowni i hierarchiczne struktury Przywileje i wymagania. Wybór i święcenia. Kościoły lokalne i biskupi. Metropolie i patriarchaty. Prymat i papieże. Innocenty I i Leon Wielki.
11. Laicy i życie chrześcijańskie Przepowiadanie Słowa. Nowe formy pobożności. Udział w liturgii. Życie w małżeństwie i rodzinie. Życie w społeczeństwie. Życie kulturalne. Sztuka sakralna.
Strona utworzona 7 października 2005 r. Ostatnia aktualizacja: środa 25 stycznia 2006 20:25:23 Created by © Adam Gabriel Grzelązka |