Historia Kościoła Katolicka Ks. prof. dr hab. Marian Banaszak
WSTRZĄSY REWOLUCYJNE (1758 - 1850)
Zostały zapoczątkowane przez nieświadome tego dwory burbońskie, gdy wypędziły siłą jezuitów z swych krajów. Wstrząsnęły w pierwszym rzędzie papiestwem, które z wielkim trudem pokonywało wrogie idee i systemy, jak absolutyzm katolickich monarchów, febronianizm i józefinizm.
Wydarzenia w Europie, zwłaszcza od wybuchu Wielkiej Rewolucji Francuskiej (1789), wywarły decydujący wpływ na życie Kościoła Powszechnego i ograniczyły jego misyjne działanie.
Francja, dotknięta schizmą, powróciła do jedności z Kościołem Powszechnym za Napoleona, który mając hegemonię polityczną w Europie, narzucał innym krajom swoją politykę kościelną.
Legalizm w ujęciu Kongresu Wiedeńskiego i restauracja ustroju monarchicznego pozornie służyły Kościołowi, faktycznie spowodowały niekorzystny sojusz ołtarza z tronem,tak silnie atakowany przez liberałów.
Liberalizm i ultramontanizm były najsilniejszymi nurtami życia politycznego i kościelnego, które powstały w tym okresie. Przed jednym i drugim broniły się państwa, które dokonały rozbioru Polski, Polacy więc cierpieli narodowo i religijnie w Rosji i Prusach.
W krajach Ameryki Północnej katolicyzm szybko się rozwijał, natomiast wstrząsów doznawał w krajach latynoamerykańskich, które odrzucając władzę europejskich państw kolonialnych, najczęściej oddawały ją w ręce liberałów i ulegały szczególnym wpływom masonerii.
W europejskich krajach protestanckich katolicy nadal stanowili diasporę, ale stopniowo zyskali prawa polityczne.
Silny charakter wyznaniowy prawosławnego imperium rosyjskiego i religijny islamskiego imperium otamańskiego nie pozwolił w nich na zmianę trudnej sytuacji katolików i unitów, wbrew staraniom Stolicy Apostolskiej.
Misje, po długim upadku, ożywiły się dzięki staraniom Grzegorza XVI i weszły na drogę rozwoju. Problemem dla nich była kolonialna polityka państw europejskich.
Katolickie życie umysłowe i religijne, po każdorazowych wstrząsach rewolucyjnych odnawiane, więcej toczyło się w okopach walki z wrogimi ideami, jak racjonalizm, liberalizm, materializm, mniej zaś rozkwitało w formach, które zbyt wolno starano się dostosować do nowych warunków działalności Kościoła.
Konklawe i papieże (do 1799). Walka z jezuitami. Brewe kasacyjne i restytucja. Janseniści i synod utrechcki. Książęta biskupi i febronianizm. Gravamina i punktacja emska. Reformy Marii Teresy. Józefinizm. Synod w Pistoi. Oświecenie w Polsce. Konfederacja barska i rozbiór Polski. Samodzierżawie carskie i katolicy.
Francja i Kościół. Francuskie duchowieństwo. Duchowni i Zgromadzanie Narodowe. Konstytuanta i kler. Konstytucja cywilna kleru. Schizmatycki Kościół konstytucyjny. Pius VI i rewolucja. Jakobini i terror. Dechrystianizacja i ateizacja. Dyrektoriat i ucisk Kościoła. Rewolucyjne republiki i Kościół. W Republikach włoskich. Republika Rzymska i papież więzień. Konstytucja Trzeciego Maja. Insurekcja Kościuszkowska.
Pius VII i Consalvi. Napoleon i konkordat. Artykuły organiczne. Reorganizacja Kościoła. Odnowa życia kościelnego. Rzym i cesarz Francuzów. Włochy i Hiszpania pod władzą Napoleona. Sekularyzacja w Niemczech. Kościół w Księstwie Warszawskim. Synod paryski i uwięziony papież.
Kościół i Kongres Wiedeński. Legalizm i Pius VII. Metropolia warszawska. Bulla De salute animarum. Austria i Galicja. Legalizm Leona XII i Pius VIII. Grzegorz XVI i ultramontanizm. Państwo Kościelne i Risorgimento. Na Półwyspie Apenińskim. Na Półwyspie Iberyjskim. W monarchii francuskiej. W krajach niemieckich. W kantonach szwajcarskich.
Rewolucja Lipcowa we Francji. Liberalizm, Lamennais i LâAvenir. Encyklika Mirari vos. Powstanie Listopadowe. Grzegorz XVI i Powstanie. Liberalizm w Belgii. Ultramontanizm francuski i niemiecki. Konserwatyzm bawarski i austriacka. Ruchy wolnościowe Polaków. Wiosna Ludów. Liberalizm Piusa IX.
Misje i Kościół w Kanadzie. Misje w Stanach Zjednoczonych. Kościół w Stanach Zjednoczonych. Niepokoje Ameryki Południowej. Liberalizm latynoamerykańskich republik. Meksyk i Ameryka Środkowa. Kolumbia, Wenezuela i Ekwador. Boliwia, Peru i Chile. Argentyna, Paragwaj i Urugwaj. Cesarstwo brazylijskie.
Diaspory katolickie. Katolicy w Anglii i Szkocji. Katolicy w Irlandii. Bill emancypacyjny i problem irlandzki. Anglikanie i ruch oksfordzki. Katolicy w krajach skandynawskich. Katolicy w Holandii. Katolicy i małżeństwa mieszane w Prusach. Frankiści i konwersje Żydów. Integracja i asymilacja Żydów. Ewangelicy i odnowa religijna. Anglopruskie biskupstwo w Jerozolimie. Ewangelicy w Ameryce Łacińskiej. Ewangelicy w Stanach Zjednoczonych. Teologia ewangelicka. Szkoła tybindzka i Strauss.
Ortodoksi i katolicy w Rosji. Ortodoksi i katolicy w Turcji. Ortodoksi w cesarstwie austriackim. Unici a Stolica Apostolska. Unici na ziemiach polskich. Gruzini i Ormianie. Jakobici i Chaldejczycy. Maronici i melchici w Libanie. Unici i misje na Bliskim Wschodzie. Upadek i odnowienie misji. Misje w Afryce. Misje na Dalekim Wschodzie. Korea i Chiny.
Biskupi i duchowieństwo. Zakony i zgromadzenia zakonne. Wolność nauczania. Nauczanie katechetyczne. Prasa i czasopisma katolickie. Uniwersytet w Lowanium i nauki kościelne. Nauki kościelne we Francji. Hermezjanizm i gűntiherianizm. Teologia moralna, racjonalizm, rygoryzm. Teologia pastoralna i duszpasterstwo. Liturgia i sztuka sakralna. Bractwa i stowarzyszenia. Romantyzm, mesjanizm i religijność. Katolicy i apostolat.
